Dr. M. MALMÎSANIJ
Di 1952’an de li gundekî Pîranê (li herêma Dîyarbekirê) ji dîya xwe bû. Xwendina xweya pêşîn û navîn li Dîyarbekirê, ya unîversîteyê di Fakulteya Îlahîyatê ya Ankarayê de temam kir. Heşt sal li Kurdistanê mamostatî kir. Di navbera salên 1975 û 1981ê de, ji ber xebata kurdîtîyê çend car hat girtin û îşkence lê hat kirin. Di 1982’an ji welêt derket, wek penaber çû Swêdê.
Li Parîsê di Unîversîteya Sorbonne Nouvelle de û li Swêdê di Unîversîteya Uppsalayê de beşê zimanên îranî xwend. Di Unîversîteya Linköpingê de (li Swêdê) perwerdeya gelî xwend. Di unîversîteya Boråsê de beşê kitêbxanegerîyê qedand û mastera xwe nivîsî. Sê termîn li Unîversîteya Uppsalayê (li Swêdê) dersên edebîyat û tarîxa kurdan dan.
Yek ji damezrênerê Komela Nivîskarên Kurd li Swêdê ye û çend sal serokatîya vê komeleyê kirîye.
Ferhenga pêşîn a dîyalekta zazakî nivîsîye (1987).
Yek ji redaktor û nivîskarên kovara Tîrêjê (1979-1981) bû. Ev kovar kovara pêşîn a kulturî û hunerî ye ku li Kurdistana Bakur xwerû bi kurdî derketîye.
Herweha di redaksîyona van kovaran de xebitîye: Hêvî (Paris), Armanc (Stockholm), Çarçira (Stockholm), Wan (Stockholm), Çira (Stockholm), Vate (Stockholm û Îstanbul). Serredaktorîya kovara Vateyê kirîye.
Ji sala 2012 heta 2020 di Zanîngeha Artukluyê ya Mêrdînê de dersên kurdî (kirmanckî/zazakî û kurmanckî) dane.
Gelek nivîs û wergerên wî di kovar û rojnameyan de derketine. Bi qasî 40 kitêbên wî hatine weşandin. Kitêbên wî bi kurdî (bi dîyalektên kurmancî û kirmanckî/zazakî), tirkî û swêdî ne. Hin kitêbên wî hatine wergerandin bo îngilîzî, erebî û kirmancîya naverast (soranî), hin şiirên wî jî bo îngilîzî, fransî û swêdî.
I-Heta îro ev kitêbên wî hatine weşandin:
Bi kurdî (kurmancî û kirmanckî/zazakî):
1)Ferhengê Dimilkî [Zazakî]-Tirkî, Weşânên Jîna Nû, Uppsala, 1987
2)Herakleîtos, Weşanên Jîna Nû, Uppsala, 1988
3)Folklorê Ma ra Çend Numûney, Weşanên Jîna Nû, Bälinge, 1991. Çapa duyem: Embaz Yayınları, Ankara. Çapa sêyem: Istanbul, 2000
4)Ferhengekê Kirdkî-Pehlevkî-Kurmanckî, Stockholm, 1997
5)Pîre û Luye, Weqfa Kurdî ya Kulturî Li Stockholmê, Stockholm, 2004
6)Rindê Kincan Xo ra Dana, Weqfa Kurdî ya Kulturî Li Stockholmê, Stockholm, 2004
7)Rindê Heywanan Nas Kena, Weqfa Kurdî ya Kulturî Li Stockholmê, Stockholm, 2004
8)Gotibûn ku… , Weşanxaneya Vateyê, Îstanbul, 2006
9)Mi Şêx Seîd Dî, Weşanxaneyê Vateyî, Îstanbul 2009
10)Rêzimana Kirmanckî (Zazakîyê) Berawirdkirdin Ligel Kurmancîyê, Senterî Zaxo bo Vekolînên Kurdî, Zaxo, 2018
Bi tirkî:
11)Yüzyılımızın Başlarında Kürt Milliyetçiliği ve Dr. Abdullah Cevdet, Weşanên Jîna Nû, Uppsala, 1986. Çapa duyem: Weşânên Deng, İstanbul, 1992
12)Said-i Nursi ve Kürt Sorunu, Weşânên Jîna Nû, Uppsala, 1991. Çapa duyem: Weşânên Doz, İstanbul, 1991
13)Abdurrahman Bedirhan ve İlk Kürt Gazetesi Kürdistan sayı: 17 ve 18, Stockholm, 1992
14)Bitlisli Kemal Fevzi ve Kürt Örgütleri İçindeki Yeri, Stockholm, 1993. Çapa duyem: Weşânên Fırat, İstanbul, 1993.
15)Cızira Botanlı Bedirhaniler ve Bedirhani Ailesi Derneği’nin Tutanakları, Weşânên Apec, Stockholm, 1994. Çapa duyem: Weşânên Deng, İstanbul, 2000
16)Kırd, Kırmanc, Dımıli Veya Zaza Kürtleri, Weşânên Deng, İstanbul, 1996.
17)Kürt Teavün ve Terakki Cemiyeti ve Gazetesi, Weşânên Apec, Stockholm, 1998. Çapa duyem: Weşânên Avesta, İstanbul, 1999
18)İlk Legal Kürt Öğrenci Derneği Kürt Talebe-Hêvî Cemiyeti (1912-1922), Weşânên Avesta, İstanbul, 2002.
19)Diyarbekirli Cemilpaşazadeler ve Kürt Milliyetçiliği, Weşânên Avesta, İstanbul, 2004
20)Türkiye ve Suriye’de Kürtçe Kitap Yayımcılığının Dünü ve Bugünü, İstanbul, 2006
21)İlk Kürt Gazetesi Kurdıstan’ı Yayımlayan Abdurrahman Bedirhan (1868-1936), İstanbul, 2006
22)Bu Kürtleri Nereden Çıkardın İsmail Beşikçi?, Vate Yayınları, İstanbul 2009
23)Yirminci Yüzyılın Başında Diyarbekir’de Kürt Ulusçuluğu (1900-1920), İstanbul, 2010.
24)Antikürdolojiden Kürdolojiye Giden Yol ve İsmail Beşikçi, Vate Yayınları, İstanbul, 2010
25) Kürtçede Ses Değişimi, Vate Yayınevi, İstanbul, 2013
26)Kurmancca ile Karşılaştırmalı Kırmancca (Zazaca) Dilbilgisi, Vate Yayınevi, İstanbul, 2015
27)1925’ten Önce Ayrılma Taraftarı Kürt Örgütleri, Vate Yayınevi, İstanbul, 2020
Bi swêdî:
28)Kurdiskt författarskap och kurdisk bokutgiving: bakgrund, villkor, betydelse, Weşânên Apec, Stockholm, 1998
Kitêbên ku Malmîsanijî û kesên din bi hev re nivîsîne:
29)Malmîsanij & Mahmûd Lewendî, Li Kurdistana Bakur û Li Tirkiyê Rojnamegeriya Kurdî (1908-1992), Weşânên Öz-Ge, Ankara, 1992
30)Vate Çalışma Grubu, Türkçe-Kırmancca (Zazaca) Sözlük/Ferhengê Tirkî-Kirmanckî (Zazakî), 4. baskı, Vate Yayınları, İstanbul, 2011
31)Grûba Xebate ya Vateyî, Kırmancca (Zazaca)-Türkçe Sözlük, 4. baskı, Vate Yayınları, İstanbul, 2011
32)Grûba Xebate ya Vateyî, Rastnuştişê Kirmanckî (Zazakî), Weşanxaneyê Vateyî, Îstanbul, 2005
33)M. Malmîsanij & Mehmet Uzun, Rindê Baxçeyê Kaloyî de, Weqfa Kurdî ya Kulturî Li Stockholmê, Stockholm, 2004
34)M. Malmîsanij & Mehmet Uzun, Rindê Vana Ê Min a, Weqfa Kurdî ya Kulturî Li Stockholmê, Stockholm, 2004
35)M. Malmîsanij & Mehmet Uzun, Rindê û Keyeyê Xo, Weqfa Kurdî ya Kulturî Li Stockholmê, Stockholm, 2004
36)Malmîsanij & İbrahim Bingöl, Kurdî 6 Zazakî, MEB Yayınları, Ankara, 2016
37)Malmîsanij & İbrahim Bingöl, Kurdî 7 Zazakî, MEB Yayınları, Ankara, 2016
38)Amadekarê weşanê/Yayıma hazırlayan: M. Malmîsanij, Ji bo Rastnivîsînê Ferhenga Kurdî (Kurmancî)-Tirkî/Doğru Yazım İçin Kürtçe (Kurmancca)-Türkçe Sözlük, Weşanxaneya Rûpelê, İstanbul, 2012
39)Amadekarê weşanê/Yayıma hazırlayan: M. Malmîsanij, Ji bo Rastnivîsînê Ferhenga Kurdî (Kurmancî)-Tirkî ya Nû/Doğru Yazım İçin Kürtçe (Kurmancca)-Türkçe Yeni Sözlük, Weşanxaneya Rûpelê, İstanbul, 2018
II-Kitêbên ku Malmîsanijî redakte kirine:
Bi kirmanckî (zazakî):
Aydın, Sevîm; Deyîrbazê Dêrsimî Saît Bakşî, Weşanxaneyê Roşna, Dîyarbekir, 2013
Berz, Koyo; Na Xumxum a, Jina Nû Yayınları, Uppsala-Sweden, 1988
Bîngol, Aydin (Newe ra nuştox); Kejê, Weqfa Kurdî ya Kulturî li Stockholmê, Stockholm, 2005
Can, Mutlu; Bîblîyografyaya Kirmanckî (Zazakî) [1963-2017], Weşanxaneyê Vateyî, Îstanbul, 2018
Grûba Xebate ya Vateyî; Nika Wextê Huyayîşî yo, Weşanxaneyê Vateyî, Îstanbul, 2008
Kurij, Seyîdxan (Newe ra nuştox); Filît û Gulîzar, Weqfa Kurdî ya Kulturî li Stockholmê, Stockholm, 2004
Kurij, Seyîdxan; Wayê Hot Birayûn: Sanikan û Deyîranê Çewlîgî ra, Weşanên Arya, Îstanbul, 2002
Lîcokic, Mihanî; Sanikan û Deyîranê Licê ra, Weşanxaneyê Vateyî, Îstanbul, 2007
Özyurt, Hamdi (Amadekerdox); Vîrê Sedefa Welê Bazare ra, Stockholm, 2000
Özyurt, Hamdî (Arêkerdox); Dîvdîv: Sanika Şarî, Weşanên Arya, Îstanbul, 2002
Sanikê Vateyî, Weşanxaneyê Vateyî, Îstanbul, 2009
Veng û Vate, Weşanxaneyê Vateyî, Îstanbul, 2009
Yazar, Îdrîs; Deyîranê Qerebegan û Sîwanî Ser o, Weşanxaneyê Vateyî, İstanbul, 2020
Yıldız, Pınar; Mehelî û Kirmanckîya Înan, Weşanxaneyê Vateyî, Îstanbul, 2017
Zîlan, Bîlal; Di Kitabê Muhemmedê Şêx Ensarî: “Raro Raşt” û “Meʿlûmatê Dînîye” (Metn û Cigêrayîş), Weşanxaneyê Vateyî, Îstanbul, 2017
Bi kurmancî:
Andranîk, Dêrsim: Rêwîtî û Erdnîgarî, Wergera ji ermenîya kevin: Têmûrê Xelîl, Redaktekirin: Kemal Burkay û Malmîsanij, Weşanên Deng, Dîyarbekir, 2009
Ji bo Rastnivîsînê Ferhenga Kurdî (Kurmancî-Tirkî)/Doğru Yazım İçin Kürtçe (Kurmancca)-Türkçe Sözlük, Amadekarê weşanê / Yayıma hazırlayan: M. Malmîsanij, Weşanxaneya Rûpelê, İstanbul, 2012
Ji bo Rastnivîsînê Ferhenga Kurdî (Kurmancî-Tirkî) ya Nû/Doğru Yazım İçin Kürtçe (Kurmancca)-Türkçe Yeni Sözlük, Amadekarê weşanê / Yayıma hazırlayan: M. Malmîsanij, Weşanxaneya Rûpelê, İstanbul, 2018
Bi tirkî:
Celadet Âli Bedirhan, Günlük Notlar (1922-1925), Dilini sadeleştirerek yayıma hazırlayan: Malmîsanij, [1. Baskı], Apec Tryck & Förlag, Stockholm, 1995. İkinci Baskı, Avesta Yayınları, İstanbul, 1997
III-Rojnameya ku ji herfên erebî transkrîbe kirîye
Rojnameya Agrîyê, Hejmar: 5, Agrî, 25 Hezîran 1346[?] [25 Hezîran 1930], Yê ku ji alfabeya erebî wergerandîye: Malmîsanij, Vate: Kovara Kulturî, Hûmare: 61, Îstanbul, Hamnan 2019
IV-Kitêba ku ji herfên erebî transkrîbe kirîye û zimanê wê sade kirîye:
Celadet Âli Bedirhan, Günlük Notlar (1922-1925); Stockholm, 1995
V-Kitêbên wî yên ku hatine wergerandin bo erebî:
1)Bedirxanîyyû Cezîret Botan we Mehadir Ictima`at el-`Aîlîyye el-Bedirxanîyye, Terceme: Şukûr Mustefa, Wezaret el-Seqafe, Erbîl, 1998
El-Bedirxanîyyûn fî Cezîret Botan Wesaîqû Cem’yyete’l-’Aîlîyye’l-Bedirxanîyye, Beyrut, 1998
2)El-Qewmîyye el-Kurdîyye we D. `Ebdellah Cewdet Fî Metle`î el-Qernî el-`Işrîn, Terceme: Şukûr Mustefa, Dar el-Aras, Erbîl, 2000
3)Aîletu Cemîl Paşa el-Dîyarbekrî we Nîdalu’l-Qewmî’l-Kurdî, Hewlêr, 2007
VI-Kitêba wî ya ku hatîye wergerandin bo îngilîzî:
The Past and The Present of Book Publishing in Kurdish Language in Turkey and Syria, İstanbul, 2007
VII-Kitêbên wî yê ku hatine wergerandin bo kirmancîya naverast (soranî)
1)Binemaley Cemîlpaşa Dîyarbekirî û Kurdayetî, Hewlêr, 2007
2)Cemîyetî Teawun we Tereqqîy Kurd û Rojnamekey, Silêmanî, 2007
3)Malmîsanij, Pêgey Kemal Fewzî Bitlîsî le Rêkxirawekanî Kurd da, Silêmanî, 2007
4)Malmîsanij, Civata Hêvî Telebey Kurdan (1912-1922), Silêmanî, 2007
VIII-Kitêba wî ya ku hatîye wergerandin bo kurmancî:
Cemîlpaşazadeyên Diyarbekirî û Neteweperweriya Kurdî, İstanbul, 2008
IX-Wî çapa nû ya vê kovarê ji çapê re amade kirîye:
Dicle-Fırat, no: 1-8 (1962-1963), çapa nû: Stockholm, 1997
